O'zbekistonda TTN: qachon majburiy va elektron shaklda qanday rasmiylashtiriladi
TTN qachon kerak, qachon kerak emas
Asosiy belgi — tashuvchining ishtiroki. ETTN yukni tashish faktini qayd etadi, sotish faktini emas.
Yuk xati kerak bo'ladigan hollar:
- yukni chetdan jalb qilingan tashuvchi olib ketadi;
- tovar tranzit bilan ketadi.
Agar tovarni xaridorning o'zi o'z transportida olib ketsa, vaziyat boshqacha — aniqligini o'z faoliyat turingiz va marshrutingiz bo'yicha aniqlashtirgan ma'qul.
ETTN va hisob-faktura — turli hujjatlar
Ularni muntazam chalkashtiradilar, natijada tekshiruvda bittasi yetishmay qoladi.
| ESF | ETTN | |
|---|---|---|
| Nimani qayd etadi | realizatsiya va soliq bazasi | yukni tashish |
| Tomonlar | sotuvchi, xaridor | qo'shimcha tashuvchi va haydovchi |
| Qachon kerak | har qanday realizatsiyada | tashuvchi olib ketganda |
| QQS hisobga olish asosi | ha | yo'q |
ETTN'da nima to'ldiriladi
- yuk jo'natuvchi va yuk oluvchi, STIR bilan;
- tashuvchi, transport vositasi, haydovchi;
- yuklash va tushirish punktlari, marshrut;
- yuk nomlanishi, miqdori va og'irligi;
- pozitsiyalar bo'yicha IKPU kodlari.
IKPU kodlari bu yerda hisob-fakturadagidek majburiy va ulardagi xato ham xuddi shunday xavfli.
Qanday rasmiylashtiriladi
EHA operatori orqali — Didox yoki Faktura.uz. Ketma-ketlik hisob-fakturanikiga o'xshash: hujjat yaratiladi, tomonlar va transport ko'rsatiladi, pozitsiyalar to'ldiriladi, ERI bilan imzolanadi va yuboriladi.
Hisob-fakturadagi kabi: imzolanmagan yuk xati — qoralama, va yo'lda u hujjat hisoblanmaydi.
Tez-tez uchraydigan muammolar
- TTN unutilib, faqat hisob-faktura rasmiylashtirilgan. Yo'lda yukni tekshirishda tashish hujjati bo'lmaydi.
- Haydovchi yoki mashina ma'lumotlari haqiqiysiga mos emas. Yuk xati haqiqiy tashishga mos kelmay qoladi.
- Chiqishdan oldin imzolanmagan. Yo'lda qoralama foydasiz.
- Pozitsiyalar hisob-faktura bilan mos emas. Bitta yetkazib berish bo'yicha hujjatlar orasidagi tafovut — savollar uchun sabab.
Qisqacha
- Faqat elektron shakl; barcha xo'jalik subyektlari uchun — 2024 yil 1 iyuldan.
- Yukni chetdan jalb qilingan tashuvchi olib ketganda kerak.
- Hisob-fakturani almashtirmaydi va QQS hisobga olish huquqini bermaydi.
- Chiqishdan oldin imzolash kerak, yetkazib berilgandan keyin emas.
Hujjatni ovoz bilan, 1C va kompyutersiz — to'g'ridan-to'g'ri Telegram'da.
iHisobchi'ni ochish